Wstęp
Okręt podwodny „Andromède” to francuska jednostka, która powstała w okresie po II wojnie światowej. Należy do klasy Aurore, która obejmowała 15 zamówionych okrętów, a jej historia jest pełna zwrotów akcji związanych z burzliwymi wydarzeniami drugiej połowy XX wieku. Pomimo że „Andromède” nie uczestniczyła w działaniach wojennych, to jej konstrukcja i późniejsza służba stanowią ciekawy przykład rozwoju technologii okrętów podwodnych oraz adaptacji do zmieniających się warunków politycznych i militarnych w Europie.
Projekt i budowa
Okręt „Andromède” został zamówiony w ramach programu rozbudowy floty francuskiej z 1938 roku. Jego projekt, oznaczony jako Y3, został stworzony przez inżyniera Pierre’a Paoli’ego. „Andromède” stanowiła rozwinięcie wcześniejszych typów okrętów podwodnych takich jak Argonaute, Diane i Orion. W nowym projekcie zastosowano szereg ulepszeń, w tym większe działo pokładowe oraz dziewięć wyrzutni torped o jednakowym kalibrze. Dodatkowo zwiększono maksymalną głębokość zanurzenia do 100 metrów, co miało stanowić istotne ulepszenie w porównaniu do wcześniejszych jednostek.
Budowa „Andromède” rozpoczęła się w stoczni Anciens Chantiers Dubigeon w Nantes. Stępkę okrętu położono w listopadzie 1938 roku. Z uwagi na wybuch II wojny światowej oraz atak Niemiec na Francję budowa jednostki została przerwana. W czerwcu 1940 roku, kiedy okręt znajdował się we wczesnej fazie budowy, został zdobyty przez Niemców. Mimo kontynuacji prac nad jego konstrukcją nie udało się ukończyć go przed zakończeniem wojny.
Dane taktyczno-techniczne
„Andromède” była średniej wielkości okrętem podwodnym o konstrukcji dwukadłubowej. Długość całkowita wynosiła 73,5 metra, a szerokość 6,5 metra. Okręt miał wyporność normalną wynoszącą 893 tony w położeniu nawodnym i 1170 ton w zanurzeniu, co po ukończeniu wzrosło do odpowiednio 970 i 1250 ton. Napęd jednostki zapewniały dwa silniki wysokoprężne Sulzer o mocy 3000 KM oraz dwa silniki elektryczne o mocy 1400 KM. Dzięki dwuśrubowemu układowi napędowemu „Andromède” mogła osiągnąć prędkość 15,5 węzła na powierzchni i 10,3 węzła w zanurzeniu.
Zasięg okrętu wynosił 8800 Mm przy prędkości 10 węzłów w położeniu nawodnym oraz 80 Mm przy prędkości 5 węzłów pod wodą. Zbiorniki paliwa mieściły aż 85 ton oleju napędowego, a maksymalna głębokość zanurzenia wynosiła wspomniane wcześniej 100 metrów. Okręt był wyposażony w dziewięć wyrzutni torped o kalibrze 550 mm, z czego cztery znajdowały się na dziobie, a dwie na rufie. Ukończony „Andromède” miał jednak dziesięć wyrzutni torpedowych oraz możliwość przenoszenia od 10 do 11 torped.
Uzbrojenie i wyposażenie
Uzbrojenie artyleryjskie „Andromède” pierwotnie miało obejmować działo kalibru 100 mm M1936 oraz dwa pojedyncze karabiny maszynowe Hotchkiss kalibru 13,2 mm. Ostatecznie jednak uzbrojenie artyleryjskie nie zostało zamontowane na okręcie podczas jego budowy. Warto również zauważyć, że zamiast pierwotnie planowanych hydrofonów na statku zainstalowano sonar oraz radar, co znacznie zwiększyło zdolności detekcyjne jednostki.
Załoga „Andromède” składała się pierwotnie z czterech oficerów i czterdziestu marynarzy; po ukończeniu budowy liczba ta wzrosła do sześćdziesięciu dwóch osób (siedmiu oficerów i pięćdziesięciu pięciu marynarzy), co świadczy o rosnącym skomplikowaniu technologii okrętowych i potrzebie większej załogi do obsługi nowoczesnych systemów.
Służba
Po wojnie budowa „Andromède” została wznowiona i okręt został zwodowany 17 listopada 1949 roku. W roku 1950 jednostka otrzymała numer taktyczny S601. W porównaniu do siostrzanych jednostek typu Aurore, „Andromède” została przeprojektowana z myślą o osiągnięciu większej prędkości podwodnej oraz wyposażona w chrapy, podobnie jak amerykański program GUPPY.
W kwietniu 1953 roku „Andromède” została wcielona do Marine nationale jako jedna z kluczowych jednostek floty francuskiej tego okresu. Mimo że nie brała udziału w żadnych konfliktach zbrojnych ani operacjach wojskowych, stanowiła ważny element francuskiej strategii obronnej. Okręt został wycofany ze służby w grudniu 1965 roku, a rok później trafił na złom.
Podsumowanie
Historia „Andromède” ukazuje złożoność procesów związanych z konstrukcją nowoczesnych okrętów podwodnych oraz adaptację technologii do zmieniających się warunków geopolitycznych po II wojnie światowej. Pomimo że sama jednostka nie miała okazji uczestniczyć w konfliktach zbrojnych, jej projekt oraz konstrukcja miały wpływ na rozwój floty francuskiej i innych państw korzystających z podobnych technologii.
Okręt ten pozostaje przykładem innowacji technicznych tamtej epoki oraz wyzwań związanych z budową jednostek wojskowych w czasach niestabilności politycznej. Dziś „Andromède” jest symbolem francuskiego przemysłu stoczniowego oraz jego zdolności do przystosowania się do zmieniających
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).